Գրադարանների վերածնունդը
Եթե նախկինում գրադարանները հիշատակվում էին որպես հանգիստ ու լուռ վայրեր, որտեղ շշուկով էին խոսում, այժմ դրանք դարձել են ակտիվ շփման կենտրոններ։
Աստիճանաբար գրադարանների գիտելիքի պահոց գործառույթը վերափոխվում է հիշողության կամ ժամանցի վայրի գործառույթի: Որոշ գրադարանների հիմնական տարածքները ծառայում են առևտրի և փորձի փոխանակման համար: Ստեղծվում են սրճարաններ, կինոսրահներ, նվերների վաճառակետեր, հանգստի գոտիներ: Եթե նախկինում գրադարաններն ասոցացվում էին հանդարտ մի վայրի հետ, որտեղ ընդունված է խոսել շշուկով, ապա հիմա գրադարանային սրահները ակտիվ շփման տեղեր են: Այսինքն, գրադարանը գիտելիքի պահոցից անցում է կատարում դեպի բաց սոցիալական հարթակ:
Այսպիսի այլընտրանքային գրադարանները տարածում գտան նաև Հայաստանում։ Դրանիցից մեկն է նորաբաց Արևիկ գրատուն-սրճարանը:Այն ունի բոլորովին նոր ձևաչափ ։ Այստեղ ընթերցանությունը զուգակցվում է ժամանակակից մշակույթի հետ։ Գրքի վաճառքն ու ընթերցանությունը միահյուսվում են սուրճի, երաժշտության և քննարկումների հետ։ Գրատան հիմնադիր-տնօրեն Սաբեթ Հովհաննիսյանը նշում է, որ իրենց նպատակը ոչ միայն գրքի վաճառքն է, այլև գրական միջավայրի զարգացումը։

Արևիկ գրատուն-սրճարանի այցելուները
Արևիկ գրատուն-սրճարանի տնօրեն Սաբեթ Հովհաննիսյանի հետ հարցազրույցից հատված
Գրքերի թվայնացում
Այսօր համացանցում գործում են էլեկտրոնային գրքի խանութներ և օնլայն ձևաչափի գիրքը տպագիր տարբերակից ավելի մատչելի ու արագ ձեռք բերելու հնարավորություններ են ստեղծում: Աշխարհի խոշոր գրադարանները շարունակ թվայնացնում են իրենց ֆոնդերը: Պարբերաբար տեղեկանում ենք, որ այս կամ այն հայտնի գրադարանը համացանցում հասանելի է դարձրել հազարավոր գրքեր: Այդպիսի հարթակներից է Գրադարակը:
Գրադարակ
Թվային դարում ընթերցանությունը նոր ձև է ստանում նաև առցանց հարթակներում։ «Գրադարակը» դրանցից մեկն է՝ ստեղծված երիտասարդ ընթերցողների կողմից։ Այստեղ մարդիկ կիսվում են գրքերով, գրում կարծիքներ և քննարկումներ։ Ըստ հարթակի վիճակագրության՝ միայն այս տարվա ընթացքում գրքերի շուրջ 10 հազար փոխանակում է գրանցվել։
«Գրադարակի» նպատակը և առաջնային խնդիրը մայրաքաղաքից հեռու և դժվար հասանելի գյուղական համայնքներում գրադարանների կառուցումն է` նպատակ ունենալով բարելավել կրթության ոլորտն այդ շրջաններում։ Առաջին հերթին «Գրադարակը» մասնակցում է դպրոցական գրադարանների հիմնանորոգման կամ դպրոցի որևէ սենյակի հիման վրա զրոյից գրադարան կառուցելու գործընթացին։ Հենց դպրոցներն են տալիս հնարավորություն իրականացնելու նախագծի երեք հիմնական գործառույթները. կառուցել, սարքավորել և ապահովել գրադարանը գրքերով։
Այս նորարարական հարթակներին զուգահեռ պահպանվում է գրադարանի դասական օրինակը: Համայնքային գրադարանների պահպանությունը Հայաստանի կրթամշակութային քաղաքականության կարևոր մասն է։ Առանց գրադարանների, համայնքները կորցնում են իրենց կրթական միջավայրը, իսկ նոր սերունդը՝ գրքի հետ կենդանի շփման հնարավորությունը:
Բայրոնի անվան գրադարան

Բայրոնի անվան գրադարանը դասական գրադարանի օրինակ է։ Այստեղ ներկայումս պահվում է շուրջ 18000 գիրք` հայերեն, ռուսերեն, անգլերեն, գերմաներեն, քրդերեն և չեխերեն: Գրքերից շատերը վերաբերում են արվեստին: Սոնա Հարությունյանի խոսքով` չնայած գրադարանի այցելուների թիվը նվազել է, այնուամենայնիվ ակտիվ են մշտական ընթերցողները` ուսանողներն ու մեծահասակները:
Բայրոնի անվան գրադարանի միջավայրը
Բայրոնի գրադարանի վարիչ Սոնա Հարությունյանը ներկայացրեց նաև գրադարանի մանկական հատվածը, որտեղ հաճախ կազմակերպում են միջոցառումներ և ընթերցանության ժամեր: Այս ամենը նպաստում է երեխաների անձի ձևավորմանը և մեծ հետաքրքրություն է առաջացնում գրքի հանդեպ:
Հատված Բայրոնի գրադարանի վարիչ Սոնա Հարությունյանի հետ հարցազրույցից

Այսօր ժամանակակից և դասական գրադարանները չեն մրցում իրար հետ, այլ լրացնում են միմյանց, իսկ թե որն է ավելի արդյունավետ` որոշում է ընթերցողը: