Մեղուների մարող բզզոցը
Ուսանող` Սիմա Թամրազյան
Դիպլոմային աշխատանքի ղեկավար` Լիլիկ Ստեփանյան, բ.գ.թ.
Մեղուները բնության ամենակարևոր և միևնույն ժամանակ ամենախոցելի օրգանիզմներից են։ Դրանք ոչ միայն մեղր արտադրող միջատներ են, այլև կենսաբազմազանության պահպանման գլխավոր «հենասյուները»։ Մեղուների միջոցով իրականացվում է բույսերի փոշոտման զգալի մասը, ինչի շնորհիվ ապահովվում է գյուղատնտեսական մշակաբույսերի բարձր բերքատվությունը և բնական էկոհամակարգերի շարունակական զարգացումը։
Մեղվաբուծությունը Հայաստանում ունի հազարամյակների պատմություն և համարվում է գյուղատնտեսության ամենահին ու ավանդական ճյուղերից մեկը։ Հայկական լեռնաշխարհի հարուստ բուսական աշխարհը նպաստել են մեղուների զարգացմանն ու մեղրի արտադրությանը։ Պատմական աղբյուրները վկայում են, որ դեռ հնագույն ժամանակներից հայերը զբաղվել են մեղվաբուծությամբ՝ օգտագործելով մեղրը որպես սննդամթերք և բուժիչ միջոց, իսկ մեղրամոմը՝ կենցաղում և եկեղեցական ծեսերում։
Ինչպես հնում, այնպես էլ այսօր Հայաստանում մեղվաբուծությունը շարունակում է մնալ գյուղական կյանքի և տնտեսության կարևոր մասը։
Աշոտ Արզումանյանը, արդեն 13 տարի է, ինչ զբաղվում է մեղվաբուծությամբ: Այդ տարիների ընթացքում նա ոչ միայն սովորել է հասկանալ մեղուների վարքը, այլև ձեռք բերել է փորձ:
Մեղվաբուծության ոլորտը դեռ հաճախ ընկալվում է հին կարծրատիպերով․ շատերը կարծում են, որ այն միայն տղամարդկանց զբաղմունք է, կամ մեղվաբուծությամբ հետաքրքրվում են միայն որոշակի տարքային սահմանափակում ունեցող անձինք։
Սակայն, իրականությունը լրիվ այլ է․ այսօր կանայք ակտիվորեն ներգրավվում են ոլորտում, ղեկավարում սեփական մեղվանոցներ և կիսվում փորձով:
«Կոտրելով բոլոր կարծրատիպերը այսօր զբաղվում եմ իմ սիրելի աշխատանքով:
Մարիանա Ավետիսյանն արդեն 8 տարի է զբաղվում է մեղվաբուծությամբ: Ոլորտի հանդեպ հետաքրքրությունն ու սերը առաջացել է դեռ մանկուց, երբ պապիկի հետ այցելում էր սեփական մեղվանոց:
Սակայն տարիների ընթացքում, երբ պապիկն այլևս ի վիճակի չէր զվաղվել մեղվաբուծությամբ, այդ ընթացքում Մարիանան որոշում է ստանձնել մեղվաբույծի դերը, քանի որ ընտանիքում ոչ ոք չէր կարող զբաղվել դրանով:

վոիս 1 Մարիանա




Մարիանայի դիտարկմամբ, կնոջ ներգրավվածությունը մեղվաբուծության ոլորտում ունի առանձնահատուկ կարևորություն: Սակայն այսօր կա թյուր կարծիք, որ մեղվաբուծությամբ կանայք այնքան էլ հետաքրքրված չեն:
վիդեո Մարիանա
Կլիմայական փոփոխությունների ազդեցությունները մեղվաբուծության վրա
Թեպետ մեղվաբուծությունը Հայստանում համարվում է զարգացած ոլորտ, այնուամենայնից այսօր առկա են մի շարք խնդիրներ` պայմանավորված կլիմայական գործոններով: Հայաստանում կլիման բազմազան է, և հենց այս բազմազանությունն է անմիջական ազդեցություն ունենում մեղուների կյանքի ռիթմի վրա:
Մեղուն հանդիսանում է ամենազգայունը կլիմայական փոփոխությունների նկատմամբ, և դրա ազդեցությունը լինում է երկու տեսակ: Նախ մեղվաբերքի անկում է գրանցվում, կախված եղանակային փոփոխություններից, որն էլ իր հերթին կարող է հանգեցնել տնտեսության կորստի, երկրորդը `կողմնակի էֆեկտներ` հիվանդությունների, վարակների տեսքով: Ուստի կլիմայական փոփոխություններն մեծ վտանգներ են բերում մեղվաբուծությանը և այս վտանգներն այսօր ավելի են մեծանում:................................................................